Güneş Sistemi
Merkezinde Güneş’in yer aldığı, çevresinde gezegenlerin, uyduların, asteroidlerin ve kuyruklu yıldızların belirli yörüngelerde dolandığı gök cisimleri topluluğuna Güneş Sistemi denir.
-
Güneş Sistemi’ndeki Gezegenler
Güneş’e yakınlıklarına göre gezegenlerin sıralaması şöyledir: Merkür – Venüs – Dünya – Mars – Jüpiter – Satürn – Uranüs – Neptün
İpucu: Bu sıralamayı unutmamak için şu tekerlemeyi kullanabilirsin: Meraklı Veli Dün Maçta Jilet Satarken Uyuyakaldı Ne?
-
Gezegenlerin Sınıflandırılması
Gezegenleri yapılarına ve büyüklüklerine göre iki gruba ayırıyoruz:
A) İç (Karasal) Gezegenler
Güneş’e en yakın 4 gezegendir. Kayalık yapılardan oluşurlar, yüzeyleri serttir.
- Merkür: En küçük ve Güneş’e en yakın gezegen. Uydusu ve halkası yoktur.
- Venüs: “Çoban Yıldızı” olarak bilinir. Kalın atmosferi nedeniyle en sıcak gezegendir.
- Dünya: Üzerinde yaşam olan tek gezegen. Tek uydusu Ay’dır.
- Mars: “Kızıl Gezegen” olarak bilinir. İki küçük uydusu vardır.
B) Dış (Gaz Devleri) Gezegenler
Güneş’e uzak olan 4 gezegendir. Dev boyutlardadırlar ve çoğunlukla gazlardan oluşurlar. Hepsinin halkası ve çok sayıda uydusu vardır.
- Jüpiter: Güneş Sistemi‘nin en büyük gezegenidir. Dev kırmızı lekesiyle ünlüdür.
- Satürn: Belirgin halkalarıyla tanınır.
- Uranüs: Yatay dönen bir varil gibi hareket eder. Açık mavi renklidir.
- Neptün: Güneş’e en uzak, en soğuk ve rüzgarlı gezegendir.
Diğer Gök Cisimleri
- Asteroid (Gezegenimsi Gök Cismi): Güneş çevresinde dolanan, gezegenlerden daha küçük taş ve metal parçalarıdır. Çoğu Mars ve Jüpiter arasında bulunan “Asteroid Kuşağı”nda yer alır.
- Meteor: Uzaydan Dünya atmosferine giren asteroid parçalarıdır. Sürtünmeden dolayı yanarlar ve gökyüzünde ışık izi bırakırlar. Halk arasında buna “Yıldız Kayması” denir.
- Gök Taşı (Meteorit): Atmosferde tamamen yanmayıp yeryüzüne ulaşan meteor parçalarıdır. Düştükleri yerde oluşturdukları çukura ise Gök Taşı Çukuru denir.
Gezegenlerin Büyüklük Sıralaması
Büyükten küçüğe doğru sıralama şöyledir: Jüpiter > Satürn > Uranüs > Neptün > Dünya > Venüs > Mars > Merkür
Özetle Unutma!
- Halkası olmayanlar: Merkür, Venüs, Dünya, Mars. (İç gezegenler)
- Uydusu olmayanlar: Merkür ve Venüs.
- En sıcak gezegen: Venüs (Sera etkisi nedeniyle).
- Kızıl Gezegen: Mars.